Barracuda!

Zo’n 25 jaar geleden zag je ze bijna niet in het noordelijke deel van de Middellandse Zee. Het was alsof de soort daar was uitgestorven of er zelfs nooit was geweest. En ineens, langs de kusten van Zuid-Frankrijk, zwommen de eerste verkenners rond, in kleine groepjes, slank, lang, zilver van kleur, met verticale strepen op de flanken: barracuda’s! Als familie van de tropische barracuda kan deze soort, de sphyraena sphyraena, zo’n 1,6 meter lang worden.

zilver-en-blauw
Zilver en blauw

Inmiddels, vele jaren later, zwemmen ze rond in scholen van honderden exemplaren. Van bovenaf zijn ze donker waardoor ze niet opvallen tegen de bodem van de zee en daarin lijken op te lossen. Van onderaf gezien echter glinsteren ze, zilver afstekend tegen het blauwe water, soms opgaand in de glinsteringen van de oppervlakte en daardoor weer verblindend onzichtbaar.

Met z’n honderden vormen ze voor duikers een waar spektakel waarin de kleuren zilver en blauw elkaar afwisselen en lijken uit te dagen. Ook al kunnen ze tot 100 meter diep zakken, vaak zwemmen ze niet ver onder de oppervlakte, tussen 5 en 15 meter maar, in die grote scholen waarbij ze elkaar volgen en de voor hen kenmerkende spiralen vormen. Ze draaien dan om elkaar heen naar boven toe om daarna weer hun koers te vervolgen in de stroming.

dorade-als-verstekeling
Dorade als verstekeling

Barracuda’s zijn pelagisch hetgeen inhoudt dat ze in open zee leven. Het zijn ook nog eens predatoren, jagers dus, met een slechte reputatie. Met hun scherpe tanden, hun cilindrische lichaam en hun grote ogen zijn het echte hunters. Menig duiker blijft dan ook netjes uit de buurt als er barracuda’s in aantocht zijn.

Die reputatie is onterecht. Een duiker kan heel dichtbij zo’n school komen en wanneer hij of zij niet al teveel beweegt kan er ook moeiteloos de school in worden gedoken. Een muur van barracuda’s opent zich als je er rustig bijna tegenaan zwemt. Daarna kun je naar binnen en word je omringd door roofvissen.

deelgenoot
Deelgenoot

In het begin houden ze nog wat afstand, zwemmen ze met een boogje om je heen, maar wie zich weet te gedragen wordt opgenomen in de groep. Ze scheren dan rakelings langs je heen. Het is bijna een uitnodiging om mee te zwemmen in de school en de barracuda’s te vergezellen tijdens hun reis door de Grote Blauwe. Wanneer je midden in al dat zilver hangt voel je ook niet zozeer de behoefte om er van weg te zwemmen. Luchtvoorraad, duiktijd en koers zijn hierbij echter de belemmerende factoren en na een paar keer kijken op de duikcomputer komt het besef dat een duiker echt geen barracuda is en dat het verblijf onder hen eindig is. Het sprookje duur maar drie kwartier en is adembenemend: even op bezoek bij gastvrije wezens in een heel andere wereld.

Door Royan van Velse

Royan van Velse werkt als manager inkoop. In zijn vrije tijd schrijft hij boeken en columns. Zo is hij onder andere de auteur van NOB cursusboeken en het boek “Onderwaterleven in de Middellandse Zee“. Meer van zijn werk is te vinden via ecritures.nu. Royan heeft inmiddels zo’n 3.000 duiken gemaakt en is instructeur bij de NOB, PADI en de Franse bond FFESSM.